Interviews
Vragen aan trainers: Marcel Hartman,ZV Vlaardingen
Print
Mail een vriend
De jaarlijkse N(J)K lange baan staan voor de deur. In twee weekeinden strijden zwemmers en zwemsters om goud, zilver en brons. Zwemkroniek.com vroeg enkele trainers het hemd van het lijf over het Nederlandse zwemmen in vele facetten.
Vandaag: Marcel Hartman, ZV Vlaardingen
Marcel Hartman aan de bak tijdens een S.T.A.R.-training. Foto Jos Dinkelberg
1.Je draait al een aantal jaren lekker met de groep van ZV Vlaardingen. Hoe ben je in het zwemmen verzeild geraakt? Bij wie heb je de trainersopleiding genoten en heb je een inspirerend voorbeeld?
"Ik heb zelf diverse sporten beoefend, o.a. voetballen, taekwondo en hardlopen. Vooral het laatste heb ik heel veel gedaan (120 km per week was geen uitzondering). Na het vertrek van Martijn van de Maagdenberg bij de zojuist gefuseerd zwemclub (VZC/Walrus), heb ik het trainersstokje overgenomen. Er was niemand beschikbaar om deze taak te vervullen en het ging heel slecht met ZVV. Er lagen destijds een aantal aardige zwemmers in het water en ik vond het zonde dat dit talent verloren ging. Hoewel ik weinig verstand had van zwemmen, beschikte ik wel over de nodige didactische vaardigheden en van het hardlopen wist ik wel hoe je uithoudingsvermogen, kracht en snelheid moest opbouwen. Daarnaast heb ik alles wat er maar over zwemtechniek te lezen was gelezen en zoveel mogelijk applicaties gevolgd als kon.
Trainerscursus A heb ik in 2002 gevolgd bij Roald van de Vliet en de B cursus in 2004 bij Wim Mulder. Van beide heren heb ik veel geleerd en denk met heel veel plezier terug aan deze cursussen."
2. Hoeveel uur per week sta je als trainer langs de bassinrand. Hoeveel uur per week ben je bezig met 'zwemmen in al z'n facetten'?
"Ik sta gemiddeld zo’n slordige 9 uur per week aan de bak en daarnaast worden de nodige uren besteed met het maken van de diverse schema’s en bijwonen van vergaderingen. Ook de Stichting TopZwemactiviteiten Rotterdam (STAR), waarvan ik penningmeester en trainer ben, vergt veel vrije tijd."
3. Welke visie heb je over het trainen van zwemmers en zwemsters?
"Ik probeer mijn zwemmers duidelijk te maken dat je niets cadeau krijgt in de sport, ook al heb je talent. Hoewel ik niet vies ben van hard trainen, kijk en luister ik wel heel goed naar mijn zwemmers. Belastbaarheid is iets heel persoonlijks, dus individuele benadering is een noodzaak. Daarnaast besteed ik veel aandacht aan techniek en probeer bij elke training elke zwemmer wel een aanwijzing (of indien nodig) een aansporing te geven. Helaas is de jeugdaanwas van ZVV (nog) onvoldoende, ondanks de moedige inzet van een aantal trainers. Komend seizoen heb ik de verwachting dat daar verbetering in komt."
4. De Nederlandse Kampioenschappen lange baan staan voor de deur. Hoe groot is je ploeg bij de ONK en de NK junioren? Hoeveel limieten zijn er behaald? En wat zijn je verwachtingen?
"Ik ga met 7 zwemmers naar de ONK met ca. 30 starts. Ik spreek liever geen verwachtingen uit, dat legt mogelijk druk bij de zwemmers. Ik hoop wel dat er veel PR’s worden gezwommen. Voor medailleplaatsen ben je mede afhankelijk van de prestaties van anderen en ..... de pakken natuurlijk.
Op de NJK heb ik 6 zwemmers met ca.28 starts. Eén zwemmer heeft z’n sleutelbeen gebroken en kan helaas niet mee."
5. Hoe prepareer jij je ploeg voor deze wedstrijden? Trainingskampen, etc.
"Op dit moment wordt er natuurlijk heel specifiek gezwommen. Ik probeer niet veel meer te veranderen aan hun slag, maar beperk me tot het geven van aanwijzingen over vooral stroomlijnen, onder waterfase en slaglengte.
Met STAR zwemmers heb ik onlangs een trainingskamp gehad in Wachtebeke. Daar hebben we een aantal keren onder water gefilmd, hetgeen door zwemmers zeer gewaardeerd wordt."
Tijdens de NK korte baan 2007 in Amsterdam kon trainer Marcel Hartman trots zijn op zijn medaillewinnaars. V.l.n.r. Kimberley Albers, Timo Dinkelberg, Bart Dunweg en Victor Poot. Foto Jos Dinkelberg
6. Wat is het moeilijkste dat je in je trainersloopbaan bent tegen gekomen?
"Je komt veel obstakels tegen als je hoofdtrainer bent. Je hebt met meerdere partijen rekening te houden met soms ogenschijnlijk tegenstrijdige belangen. Het ergste vind ik als ouders druk leggen op de kinderen i.p.v. ze te stimuleren. Sommige weten het verschil hier niet tussen."
7. Heb je dit seizoen dingen meegemaakt waarvan je denkt dat ga ik volgend jaar zeker anders doen?
"Ik wacht even de resultaten af van de N(J)K’s, maar zal geen grote verandering doorzetten. Hoewel zwemmen een individuele sport is, wil ik wel proberen van ZVV meer een team te maken."
8. Wat is het absolute hoogtepunt uit je trainers loopbaan? Het moment dat je dacht 'yes' hier doe ik er voor?
"Het promoveren naar de hoofdklasse in de zwemcompetitie begin april was voor mij tot nu toe een van de leukste momenten. We stonden daar ook echt als een team. Het was ook mijn wens en uitdaging om na het dieptepunt van ZVV hier weer naar terug te keren.
Naast trainer ben ik ook nog vader en ben altijd zeer gelukkig als mijn zoon Jurriën een goed prestatie levert, zoals kampioen openwater zwemmen worden en het IJsselmeer oversteken."
9. Hoe lang wil je trainer blijven? Wat zou een aanleiding zijn om een streep onder je activiteiten te zetten?
"Als ik voel dat er geen vertrouwen meer in mij is vanuit de zwemmers gezien, dan zou dat een aanleiding kunnen zijn om ermee te stoppen. Nu vind ik het nog steeds allemaal geweldig en ik merk aan de zwemmers dat dit nog wel goed zit."
10. Wat zou je nog kwijt willen? Ofwel welke vraag heb ik niet gesteld?
"Je had de vraag kunnen stellen wat ik van het “zwempakken circus” vind. Ik zou dan antwoorden: Ik word er niet goed van! Kinderen (of ouders) die hun spaarcentjes bij elkaar hebben geschraapt om een Blue Seventy te kunnen aanschaffen en dan een week later te horen krijgen dat het weggegooid geld is."
00 Welke bezigheden boeien je naast de zwemmerij?
"Het klinkt misschien wat saai, maar ik ben gek op vakantie houden, zowel verre reizen (o.a. Thailand en Indonesië) als ook de warme stranden van Spanje.
En tenslotte is het onlangs krijgen van een kleinzoon wel het allermooiste. Ik mag mezelf nu OPA noemen!"
Zie ook: S.T.A.R..
Vragen aan trainers: Michiel Riemslag, Stadskanaal
De jaarlijkse N(J)K lange baan staan voor de deur. In twee weekeinden strijden zwemmers en zwemsters om goud, zilver en brons. Zwemkroniek.com vroeg enkele trainers het hemd van het lijf over het Nederlandse zwemmen in vele facetten.
Vandaag: Michiel Riemslag (64), ZPC Stadskanaal. Beroepsmatig was de laatste jaren leraar lichamelijke opvoeding aan het Dr. Nassau College in Assen. Sinds 1 november 2007 geniet hij van zijn pré-pensoen.
1.Je draait al een aantal jaren mee als trainer en bij Stadskanaal gaat het opvallend goed. De hand van de trainer? Veel school- en wisselslag en mensen, die afstanden aan kunnen. Hoe ben je in het zwemmen verzeild geraakt? Welke clubs heb je getraind. Bij wie heb je de trainersopleiding genoten en heb je een inspirerend voorbeeld?
"Hoe maak je een lang verhaal kort? In 1964 behaalde ik mijn diploma sportleider aan het RK.CIOS te Sittard. Mijn docent voor de specialisatie zwemmen was Rob Kerkhoven. Hij was voor mij het inspirerend voorbeeld m.b.t. de topsport. Hij liet mij in die tijd kennis maken met de training aan topsporters tijdens de Olympische voorbereidingen in Rotterdam. De bondscoach was toen, als ik het goed heb, Forbes Carlile.
Dienstplicht riep en in oktober 1964 werd ik opgeroepen om te dienen bij de landmacht in Maastricht. Vanaf dat moment ging alles anders. Als sportinstructeur diende ik bijna 2 jaren in Duitsland (Seedorf). In mijn diensttijd heb ik mij met militaire topsport bezig gehouden en wel volleybal.
Na de diensttijd ging ik weer terug naar mijn oude club ZON in Heerlen waar mijn voorliefde voor het zwemmen, onder leiding van een Duitse trainer, is begonnen. Een maand later kreeg ik werk in het zwembad de ROG in Weert, waar ik weer nieuw leven blies in de plaatselijke zwemvereniging. In die tijd trainde men al elke morgen om 6.00 uur. Een jaar later verhuisde ik naar het noorden van het land waar ik in Bakkeveen de leiding kreeg in het nieuwe zwembad aldaar. In de vier jaren dat ik daar werkzaam was behaalde ik het diploma leraar lichamelijke opvoeding en kreeg ik werk in het onderwijs, aan vier verschillende huishoudscholen op het platteland en werd ik tevens trainer bij Aqua ’68 te Assen.
In de tachtiger jaren ruilde ik het zwemmen in voor volleybal, een nevenspecialisatie vanuit mijn opleiding aan het Cios. Ik behaalde in die tijd de B-licentie voor volleybaltrainer. Deze periode liep af begin jaren ’90 -’94; er kwam toen een periode dat ik een nieuwe functie in het onderwijs kreeg waardoor ik minder tijd had voor de sport. Eind jaren negentig ben ik weer begonnen met training geven aan Aqua’68 Assen en later Z&PC Ritola Zuidlaren waar ik voor het eerst weer in contact kwam met de topsport d.m.v. een groot talent, Willemijn Knot. De vereniging Ritola had echter te weinig mogelijkheden (badwater, uren) om aan de eisen te kunnen voldoen die voor een topsporter van belang zijn. In samenwerking met Trivia heeft Willemijn haar loopbaan in de zwemsport voort kunnen zetten. In goed overleg met Janet Mulder is Willemijn toen overgegaan naar Trivia. Een nieuwe mogelijkheid deed zich voor toen ZPC Stadskanaal met de vraag kwam voor een nieuwe hoofdtrainer en daar werk ik nu het eerste jaar."
2. Hoeveel uur per week sta je als trainer langs de bassinrand. Hoeveel uur per week ben je bezig met 'zwemmen in al z'n facetten'?
"Elke ochtend en elke avond, zo’n 11 tot 12 uren per week. Ik mag er werken met een goed team van trainers maar vooral met pupillen die getalenteerd zijn en gemotiveerd om via talent en hard werken hun doelen te bereiken. Het jaarplan en de accenten die je er inlegt zorgen ervoor dat de pupillen inhoud hebben waardoor zij ook de langere afstanden en de wisselslag goed aankunnen. Het niet te snel overgaan naar specifieke slag maar alles in verhouding tot elkaar blijven trainen waarbij het accent ligt op het verbeteren van de techniek. Wat hierbij ook van belang is dat het geen zwemmers zijn die hun schoolwerk verwaarlozen of een of andere zesjes mentaliteit hebben.
Ons motto is dan ook: Als het op school goed gaat dan gaat het met het zwemmen ook goed! Plannen van zowel training, school als andere tijd is van groot belang.
Dit alles bij elkaar zorgt ervoor dat ik een dagtaak heb bij de zwemvereniging ZPC Stadskanaal.
Gelukkig ben ik met FPU en ben ik getrouwd met een vrouw die daar oog voor heeft!!!"
3. Welke visie heb je over het trainen van zwemmers en zwemsters?
"Het werken met een visie is van groot belang. Wat door de jaren heen veranderd is, is dat de pupil duidelijker als voorheen via eigen motivatie en doelen te werk gaat. Zij weten al wat ze willen bereiken en jij als trainer begeleidt ze in het halen van die doelen. Ouders spelen in dit proces een zeer grote rol en daar moet je je als trainer van bewust zijn. Door een goed samenspel ontstaat er een klimaat waarin de pupil goed kan presteren."
4. De Nederlandse Kampioenschappen staan voor de deur. Hoe groot is je ploeg bij de ONK en de NK junioren? Hoeveel limieten zijn er behaald? En wat zijn je verwachtingen?
"Vier deelnemers waarvan twee de individuele nummers zwemmen tijdens het NK in Eindhoven. Twee eventuele deelnemers hebben om redenen afgezegd.
Voor het NJK hebben zich 15 deelnemers met 79 starts en eventueel 4 estafettes geplaatst.
Alles is erop gericht om optimaal te presteren en hoe de werkelijkheid eruitziet zien we na afloop van de wedstrijden in Amsterdam. Het plaatje voor de NK sprint is nog niet helemaal duidelijk en kan ik er nog niets van zeggen."
5. Hoe prepareer jij je ploeg voor deze wedstrijden? Trainingskampen, etc.
"Trainingskampen, dat zou mooi zijn als voorbereiding op deze grote toernooien, maar dat is nog wat te vroeg. Misschien dat het er volgend jaar wel in zit."
6 Wat is het moeilijkste dat je in je trainersloopbaan bent tegen gekomen?
"Het is een keer gebeurd dat ik bij een vereniging ben weggegaan midden in een trainingsjaar en mijn pupillen moest zeggen dat ik niet meer kwam. Zij hadden aan het conflict, dat speelde, part noch deel. Het was een conflict tussen volwassenen die hierdoor de kinderen uit het oog hadden verloren. Eigen agenda’s speelden daar in een grote rol.
Ik hoop dat nooit meer mee te maken!"
7. Heb je dit seizoen dingen meegemaakt waarvan je denkt dat ga ik volgend jaar zeker anders doen?
"Straks na de wedstrijden gaan we het jaar evalueren en gaan we nieuwe afspraken maken en zullen ook andere besluiten genomen worden, dat gaat allemaal in goed overleg met de andere trainers, TC en het bestuur van de vereniging."
8. Wat is het absolute hoogtepunt uit je trainers loopbaan? Het moment dat je dacht 'yes' hier doe ik het voor?
"Het afgelopen jaar is zo’n jaar. Ook de EJK op Mallorca waar Willemijn aan mee heeft gedaan."
9. Hoe lang wil je trainer blijven? Wat zou een aanleiding zijn om een streep onder je activiteiten te zetten?
"Ik wil nog wel jaren door blijven gaan. Ik heb nog niet een moment uit gekozen om ermee te stoppen. Een belangrijke redenen om ermee te stoppen zou kunnen zijn, het moment dat ik het contact ga verliezen met de pupillen. De afstand te groot wordt."
10. Wat zou je nog kwijt willen? Ofwel welke vraag heb ik niet gesteld?
"Laat in alles duidelijk zijn dat niet ik, maar alle vrijwilligers van Stadskanaal hun steentje bijdragen aan het succes van het afgelopen jaar. Ik ben mij er heel goed van bewust dat alles niet alleen aan mij kan hebben gelegen. Het geheel de macht is waarin succes plaats vindt.
Ook wil ik graag hier vernoemen dat ik veel geleerd heb in de tijd dat ik samen met Ellis van der Meulen en andere trainers samen werkte bij TZNN, de trainingsweek in Drachten met Marcel Wouda en het laatste jaar de samenwerking met Kees Robbertsen en Jan Eggo van het RTC te Drachten. Naar deze personen toe ben ik veel dank verschuldigd."
00 Welke bezigheden boeien je naast de zwemmerij?
"In de weinige tijd die overblijft ben ik vooral bezig met lezen, luisteren naar klassieke muziek, tuinieren en zeilen. Water blijft boeien ook in de vrije tijd."
Vragen aan trainers: Sjaak Juffermans, Oceanus
Juni is de maand van de nationale kampioenschappen. In drie weekeinden strijden zwemmers en zwemsters om goud, zilver en brons. Zwemkroniek.com vroeg enkele trainers het hemd van het lijf over hun ervaringen als verenigingstrainer.
Vandaag: Sjaak Juffermans (61). Hij verdiende als trainer zijn sporen bij het Leidse de Zijl/LGB, waar hij de man was achter de latere olympiërs Femke Heemskerk en Bas van Velthoven. Sinds vorig jaar augustus is Juffermans trainer bij Oceanus Aalsmeer. Sport neemt een belangrijke plaats in in zijn leven. Zijn neven Joost en Cees Juffermans doen aan marathonschaatsen. Cees was twee keer Olympisch deelnemer short track.
Sjaak Juffermans (geheel rechts) met zijn Oceanusselectie
1. Hoe ben je in het zwemmen verzeild geraakt? Bij wie heb je de trainersopleiding genoten en heb je inspirerende voorbeelden?
"Toen mijn docht een jaar of zeven was en begon te zwemmen bij de Zijl/LGB, vroeg men mij of ik eventueel een handje wilde helpen. Dat leek me wel wat. Ik heb de trainerscursus gevolgd bij Henk Mulder (voorheen zwemmer bij ZIAN/Vitesse) en later examen gedaan bij Wim Mulder (vader van twee zwemmende dochters en zwemtrainer). Ik had overigens net zo goed voetbaltrainer kunnen worden of trainer in een andere sport; ik heb altijd trainer willen worden. Ik vind Louis van Gaal en Co Adriaanse fantastische trainers"
2. Hoeveel uur per week sta je als trainer langs de bassinrand. Hoeveel uur per week ben je bezig met 'zwemmen in al z'n facetten'?
"Ik geef 9 trainingen per week van 1,5 of 2uur, maar in totaal ben ik wel 35/40uur met zwemmen bezig. Ik ben geen mens, die van half werk houdt."
3. Welke visie heb je over het trainen van zwemmers en zwemsters? Wij spraken elkaar daarover tijdens een pauze bij de Amsterdam Swimcup dit voorjaar. Je noemde het toen 'de tank vullen'.
"Ja dat is een mooi woord, de tank vullen! Ik ben er een voorstander van als de sporter nog junior is om de tank goed te vullen met duurwerk in combinatie met techniek. Er stonden niet voor niets acht Oceanuszwemmers en zwemsters aan de start bij de NK lange afstanden in Dordrecht. Later kunnen zij zich wel op andere nummers ontwikkelen, dan komen hun kwaliteiten vanzelf bovendrijven, ook op andere slagen."
4. De Nederlandse Kampioenschappen lange baan staan voor de deur. Hoe groot is je ploeg bij de ONK en de NK junioren? Hoeveel limieten zijn er behaald? En wat zijn je verwachtingen?
"Op de NK lange afstanden had Oceanus 8 zwemmers/sters; op de NK senioren heeft Oceanus 8 zwemmers/sters en op de NK junioren heeft Oceanus 15 zwemmers/sters. In totaal hebben zij zo om en na bij de 90 limieten behaald. Dat betekent niet dat Oceanus op alle nummers, waarop een limiet is gezwommen, uit komt. "
5. Hoe prepareer jij je ploeg voor deze wedstrijden? Trainingskampen, etc.
"Wij zijn met de selectie in de meivakantie op trainingskamp geweest in Friesland, in Drachten. We logeerden op een kampeerboerderij, waar acht kamers beschikbaar waren in een dorp op 12 kilometer afstand van Drachten. Daar is serieus en hard getraind. De deelnemers kregen het weekprogramma op papier met begin en eindtijden van eten, slapen, trainen en rusten. Daar is ook een compleet kracht- en landtrainingsprogramma uitgevoerd. Die lijn hebben we proberen door te trekken richting de kampioenschappen. Het is niet altijd gemakkelijk om de arbeid en rust verhouding te vinden. Sporters moeten ook nog gewoon naar school, en een aantal heeft examens gedaan."
6. Heb je dit seizoen dingen meegemaakt waarvan je denkt dat ga ik volgend jaar zeker anders doen?
"Ja, die zijn er altijd. Ik ben er geen voorstander van om elk seizoen hetzelfde te doen, maar ook een aantal dingen moet je toch weer terug laten komen. Je probeert altijd het beste uit jezelf en uit de sporter te halen en het moet aantrekkelijk blijven om aan sport te doen en er voor te trainen."
7. Wat is het absolute hoogtepunt uit je trainers loopbaan? Het moment dat je dacht 'yes' hier doe of deed ik er voor?
"Ja, mijn absolute hoogtepunt is het presteren van Femke Heemskerk, waar ik nog heel goed contact mee heb. Zij en Bas van Velthoven hebben de Spelen gehaald, waarbij het goud van Femke natuurlijk onvergetelijk is. Maar er zijn veel meer zwemmers geweest, waar ik heel veel plezier aan heb beleefd de afgelopen jaren.
8. Hoe lang wil je trainer blijven? Wat zou een aanleiding zijn om een streep onder je activiteiten te zetten?
"Ik wil nog wel vier of vijf jaar trainer blijven. Tenminste als de gezondheid het toelaat! Maar zeg nooit nooit. Je weet niet hoe alles loopt in dit leven."
9. Welke bezigheden boeien je naast de zwemmerij?
"Ik werk nog halve dagen, dus moet al mijn activiteiten goed plannen. Naast het zwemmen heb ik niet veel tijd te besteden. In december ben ik opa geworden van een kleinzoon. Dat is zóóóó leuk! Verder doe ik een beetje aan racefietsen en sport kijken. Graag ga ik naar Ajax als er tijd over is. En mijn lieve vrouwtje neemt ook nog tijd in beslag. Mijn vrienden zijn en blijven belangrijk."
10. Welke vraag heb ik niet gesteld of is er iets dat je nog kwijt wilt?
"Als zwemmers goed en gedisciplineerd trainen, dan geeft mij dat extra energie. Dan gooi ik er ook een schepje boven op. Bij Oceanus voel ik me heel erg thuis. Het is een club met veel enthousiaste mensen. Men is er punctueel en men houdt van afspraken en discipline."
